Giáo dục Mầm non mới theo phương pháp Montessori

Phương pháp giáo dục mới montessori được đưa vào giáo dục trẻ nhằm giúp trẻ học ngôn ngữ và các kỹ năng quan trọng cơ bản của cuộc sống.

Những năm gần đây, một phương pháp giáo dục mới mang tên montessori được các trường mầm non áp dụng đưa vào hoạt động. Một đại bộ phận các bậc phụ huynh thì vui mừng gửi con vào các trường mầm non có áp dụng phương pháp dạy mới này bên cạnh đó cũng có một số bộ phận phụ huynh lại băn khoăn không biết phương pháp montessori là gì và không biết có đúng thật dạy theo đúng phương pháp montessori hay không?.
phương pháp Montessori

Thực trạng cho thấy hệ thông giáo dục mầm non được phân hóa theo nhiều tầng nhóm tùy vào chất lượng và quy mô đầu tư. Giáo viên mầm non được đào tạo bài bản từ trình độ trung cấp mầm non, cao đẳng sư phạm mầm non tại các trường chuyên nghiệp, số ít được đào tạo liên thông đại học sư phạm để nâng cao trình độ bổ sung kiến thức. Chương trình giảng dạy mầm non được xây dựng theo tiêu chuẩn thống nhất trên cả nước, và áp dụng nhiều năm, ít có sự thay đổi theo xu thế của thế giới.
Ngày nay, trước xu thế giao lưu hội nhập quốc tế mạnh mẽ, thời gian qua ở Việt Nam nói riêng, các quốc gia phát triển nói chung đã sớm áp dụng phương pháp này vào hệ thống giáo dục mầm non cũng xảy ra trường hợp mộ số cơ sở giáo dục cũng đưa chương trình giáo dục mang tên phương pháp giáo dục montessori vào giảng dạy mà họ quên không chỉ ra rõ rằng họ chỉ đang áp dụng những ý tưởng và giáo cụ mà Montessori sáng tạo ra hay đã đạt những tiêu chuẩn thực sự của một chương trình giáo dục Montessori.

Để tìm hiểu về phương pháp này chúng ta cũng phải hiểu cơ bản cái tên phương pháp montessori được bắt đầu từ đâu và như nào?

Phương pháp Montessori được mang tên bởi một nhà giáo dục, một bác sĩ tâm lý người ý tên là Maria Montessori. Bà là người tiên phong trong công cuộc đổi mới giáo dục trẻ em ở Châu Âu, những lý thuyết của bà là tiền đề cho các công trình nghiên cứu sau này của các tên tuổi lớn như Piaget và Vygotsky. Năm 1907, khi Maria Montessori 28 tuổi, bà mở trường mầm non đầu tiên của mình ở Rome và đạt được thành công rực rỡ tới mức, chỉ 5 năm sau, ở nước Mỹ phía bên kia đại dương, đã có hàng trăm trường áp dụng phương pháp này của bà. Sự cống hiến của bà đã được cả thế giới công nhận và vinh danh với 3 lần được đề cử giải Nobel Hòa Bình.
phương pháp giáo dục montessori

Đi tìm lời giải cho phương pháp giáo dục mới – Montessori

Triết lý và phương pháp Montessori

Trái ngược với các nhà giáo dục lớn hàng đầu trên  thế giới đều thiên về các lý thiết, với Maria Montessori lại khác bà dành cả cuộc đời để nghiên cứu cho công việc giảng dậy cho trẻ em. Bà không dựa vào các nghiên cứu bài bản mà phần lớn các ý tưởng của bà được xuất phát từ chính trong quá trình làm việc và tiếp xúc với trẻ.
phương pháp giáo dục montessori

Phương pháp Montessori bao gồm những gì?

1. Xây dựng môi trường

Trẻ học ngôn ngữ và các kỹ năng quan trọng cơ bản của cuộc sống thông qua tiếp nhận một cách vô thức từ môi trường xung quanh, do đó tạo ra một môi trường học tập tốt cho trẻ là ưu tiên số một của phương pháp này. “Môi trường” ở đây, theo Montessori, không chỉ bao gồm vùng không gian mà trẻ sử dụng, nội thất phòng học, đồ chơi; mà còn là những giáo viên, nhân viên nhà trường và các trẻ khác mà trẻ được tiếp xúc hàng ngày. Do đó, bà chuẩn bị tất cả mọi thứ có thể để mang lại môi trường tốt nhất cho trẻ.
Lớp học Montessori trông thực sự giống ngôi nhà của bảy chú lùn trong truyện cổ tích. Ở đó có những chiếc bàn, ghế, đĩa, bát vv… bé xinh, vừa với trẻ em. Tất cả nhằm xây dựng một môi trường thoải mái nhất cho trẻ nhằm giúp trẻ tiếp thu kiến thức tốt nhất.
Không chỉ có nội thất kích thước trẻ em, trong lớp học Montessori, chúng ta bắt gặp những đồ gia dụng thực sự với kích thước này. Thay vì những con dao nhựa, trẻ được học cách sử dụng những con dao lưỡi sắc mà không gây thương tích cho mình và những người xung quanh. Montessori quan niệm những con dao, cái kéo, lò nướng… thu nhỏ này giúp trẻ học được những kỹ năng thực sự cần thiết và cả ý thức về an toàn.
Tất cả các vật dụng trong lớp đều có một vị trí cố định ở dưới thấp, vừa tầm với của trẻ. Bất cứ khi trẻ cần cái gì, trẻ đều biết chính xác vật đó đang ở đâu và sau khi sử dụng xong rồi thì bé phải cất lại chỗ nào. Sự sắp xếp này tạo điều kiện cho trẻ thực hiện một hoạt động được liên tục cho tới khi ý tưởng của bé hoàn thành.
Thử tưởng tượng trẻ muốn làm một cô nàng búp bê giấy, mà không thể tìm được kéo ở đâu, hồ dán chỗ nào, và liên tục phải chạy ra nhờ cô giáo lấy hộ khi thì cuộn chỉ, khi thì hộp sáp màu tận tít trên cao. Đến lúc tìm được hết những thứ cần thiết, có khi ý tưởng về một cô búp bê biết chơi bóng đá đã bay vèo qua cửa sổ mất rồi.
Với Montessori, việc giáo viên biết cách tạo dựng môi trường lớp học luôn đẹp và ngăn nắp cũng quan trọng như biết cách chăm sóc trẻ khỏe mạnh vậy. Bà đòi hỏi giáo viên hình dung chi tiết khi trẻ đến lớp, hình ảnh và âm thanh đầu tiên các bé ghi nhận là gì, không khí lớp học có thoáng đãng không, có hoa tươi hay không v.v. Đây chính là những hành động cụ thể của giáo viên để giáo dục cảm giác cho trẻ.
Ngoài ra, để tăng cường sự gắn bó của trẻ với “cộng đồng nhỏ” của mình, một lớp học sẽ bao gồm nhiều nhóm trẻ khác độ tuổi. Điều này khiến trẻ có thể học hỏi từ bạn bè, từ các trẻ lớn hơn. Cách bố trí lớp học như  vậy cũng khiến trẻ được tiếp xúc lâu dài với một vài giáo viên trong suốt những năm học trong trường. Giáo viên, do đó có thời gian tìm hiểu rõ điểm mạnh yếu và cách học của từng trẻ đồng thời xây dựng mối quan hệ gắn bó lâu dài giữa phụ huynh, giáo viên và học sinh.
phương pháp giáo dục montessori

2. Tự lập và tập trung

Montessori cho rằng trẻ em cần và muốn được tự mình lo lấy các việc cá nhân. Người lớn chúng ta đang “phục vụ” trẻ em quá nhiều, trong khi nên nhớ rằng nếu trẻ không được làm cái gì, chúng sẽ không biết làm cái ấy. Tại sao trẻ không được tập dọn đồ ăn cho bản thân mình chỉ vì nỗi sợ của người lớn là chúng sẽ đánh đổ bát đĩa? Với niềm tin trên, Montessori khuyến khích giáo viên tạo cơ hội cho trẻ được làm mọi thứ trong khả năng, đồng thời cũng giao trách nhiệm cho các cô bé cậu bé giữ gìn lớp học luôn sạch sẽ và gọn gàng như vốn có.
Để phát triển năng lực tư duy, rèn luyên kỹ năng làm việc và quản lý công việc của trẻ, Montessori dành cho trẻ những khoảng thời gian mở để thực hiện các “dự án” của mình. Dựa trên quan sát, bà đưa ra kết luận rằng, trẻ em thể hiện sự tập trung cao độ khi được tự do khám phá vô số những điều thú vị xung quanh.
Do đó các giáo viên Montessori cho phép trẻ tự chọn công việc mà chúng sẽ làm, tự quyết định cách làm và thời gian hoàn tất. Như vậy, học sinh thì được tự do tìm hiểu và trải nghiệm trong khi giáo viên có thời gian để quan sát và giúp đỡ trẻ khi cần. Giáo viên không yêu cầu trẻ bỏ dở công việc của chúng, trừ khi thực sự cần thiết.

3. Quan sát học sinh

Tiến sĩ Montessori cho rằng không có ai là không có khả năng học tập. Nếu trẻ không học được, có nghĩa là người lớn chưa lắng nghe trẻ đủ cẩn thận, hoặc là chưa quan sát trẻ đủ kỹ càng. Với cách thiết kế lớp học trong đó học sinh tự làm các công việc phục vụ bản thân và tự làm chủ quá trình học tập như trên đã trình bày, các giáo viên hoàn toàn có đủ thời gian để tìm hiểu nhu cầu và phương pháp học thích hợp cho trẻ.
phương pháp giáo dục montessori

4. Bộ trò chơi phát triển năng lực

Montessori phát triển bộ giáo cụ để phát triển năm lĩnh vực: giác quan, kỹ năng cuộc sống, ngôn ngữ, toán, địa lý và văn hóa. Bộ giáo cụ này bao gồm 134 trò chơi khác nhau dành cho trẻ. Các trò chơi này được thiết kế để trẻ tự chơi và tự kiểm chứng kết quả công việc của mình (ví dụ bộ xếp hình bản đồ thế giới, nếu các mảnh ghép chưa khớp lại được với nhau, trẻ tự biết là mình chưa xếp đúng).
Giáo viên được đào tạo để hiểu rõ ý nghĩa của mỗi trò chơi, quy trình và cách giải thích cho trẻ. Trong giờ học, trẻ tự lựa chọn trò chơi cho mình – mỗi trò nhằm phát triển một hay một vài trong số năm lĩnh vực trên. Nếu trẻ gặp khó khăn, giáo viên sẽ đưa ra chỉ dẫn hợp lý cho trẻ.

Những ưu điểm và hạn chế trong phương pháp này

Học sinh học trong một ngôi trường Montessori luôn thích đến lớp, có  tính kỷ luật cao, độc lập, biết cách tự suy nghĩ giải quyết vấn đề. Phương pháp này cũng ghi nhận thành công ở mọi đối tượng trẻ em, bao gồm cả những trẻ gặp vấn đề về trí tuệ, thể chất hoặc cả hai. Ở các nước Âu, Mỹ, các trường Montessori cũng dành cho mọi tầng lớp xã hội, từ thu nhập cao tới thấp, từ các cộng đồng trí thức tới người dân lao động. Tuy rằng cùng chung một triết lý, cùng dùng chung bộ giáo cụ, và nhiều quy chuẩn khác, chúng ta không bao giờ tìm thấy hai trường Montessori giống hệt nhau.
Các chương trình Montessori “thích nghi” cao độ với mỗi đối tượng trẻ em khác nhau, thậm chí là với cả các bậc phụ huynh khác nhau và các giáo viên khác nhau; cho đến cả các vùng địa lý khác biệt cũng tạo nên những sự khác biệt cơ bản cho chương trình Montessori ở đó.
Là một trong những mô hình tốt nhất và nổi tiếng nhất thế giới, tuy nhiên theo đánh giá của một số nhà giáo dục, phương pháp của Montessori cũng có những điểm chưa hoàn hảo. Bà coi trọng sự phát triển trí tuệ hơn là mặt cảm xúc và xã hội của một đứa trẻ. “Người giáo viên Montessori giới thiệu trò chơi, sau đó lùi ra phía sau, cho phép trẻ tự làm công việc của mình. Trong quan điểm của bà, đồ vật – chứ không phải con người – là những giáo viên tốt nhất” (Kramer, 1976, trang 21).
Thêm vào đó, bà không cổ vũ cho những câu chuyện cổ tích – ngày nay đã được chứng minh là rất tốt cho sự phát triển về tình cảm và nhận thức của trẻ em. Theo bà, “các câu chuyện tưởng tượng chỉ khuyến khích trẻ xa rời thực tế. Hơn nữa, khi trẻ em nghe truyện cổ tích, chúng thụ động tiếp nhận quan điểm, cảm giác của người lớn. Trẻ không tự mình suy nghĩ”
Giáo dục Mầm non mới theo phương pháp Montessori Rating: 4.5 Diposkan Oleh: Tuyển Sinh Hướng nghiệp

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Cảm ơn bạn đã đọc bài viết này !
> Nhận xét phải nghiêm túc, không dung tục, không spam
> Mọi thắc mắc, góp ý hoặc bình luận xin để lại bên dưới hoặc Gửi thư
> Những nhận xét Spam sẽ bị xóa
> Nặc danh không được chào đón
> Muốn đặt liên kết hãy vào phần Liên hệ để lại Comments
Cảm ơn bạn đã để lại nhận xét!

;'/>